Trong làn sóng phát triển đường sắt đô thị và các mô hình TOD, năng lực thi công và mức độ sẵn sàng nguồn lực đang trở thành thước đo quan trọng đối với các doanh nghiệp xây dựng. Chủ động đón đầu xu hướng này, Tổng Công ty Xây dựng Số 1 – CTCP (CC1) đang từng bước đẩy mạnh đầu tư nội lực, từ đào tạo nhân lực đến nghiên cứu, làm chủ công nghệ, qua đó chuẩn bị nền tảng để tham gia sâu hơn vào các dự án hạ tầng kỹ thuật cao trong tương lai.
Tăng tốc đào tạo chuẩn bị nguồn lực thực chiến
Trong khuôn khổ chương trình đào tạo chuyên sâu “Đường sắt tốc độ cao – Đường sắt đô thị” kết hợp cùng Trường Đại học Bách khoa TP.HCM, CC1 đã tổ chức hoạt động tham quan thực tế hệ thống Metro sau các lớp học lý thuyết, tạo điều kiện để đội ngũ kỹ sư và cán bộ chuyên môn trực tiếp tiếp cận hệ thống vận hành thực tế.
Chương trình đào tạo được triển khai trong khoảng 3 tháng với tổng thời lượng khoảng 500 giờ, bao gồm cả lý thuyết và thực hành. Nội dung tập trung vào các công nghệ và giải pháp kỹ thuật then chốt như thi công tường vây cho công trình metro, xây dựng nhà ga trên cao và cầu cạn, công nghệ khiên đào TBM cho hầm ngầm, bê tông khối lớn và cấu kiện đúc sẵn, cùng các giải pháp xử lý nền đất phục vụ thi công hạ tầng đường sắt. Đồng thời, đội ngũ cũng được trang bị kiến thức về tổ chức thi công, quản lý dự án và kiểm soát rủi ro đối với các công trình quy mô lớn.
Sự tham gia của các chuyên gia trong nước và quốc tế giúp đội ngũ kỹ sư CC1 từng bước tiếp cận các tiêu chuẩn kỹ thuật hiện đại, qua đó nâng cao năng lực chuyên môn một cách có hệ thống. Đây cũng là nền tảng để doanh nghiệp chuẩn bị nguồn lực cho giai đoạn phát triển mới của hạ tầng đường sắt.
Tại tuyến Metro Số 1, CC1 đã tham gia thi công hai nhà ga ngầm quan trọng là ga Nhà hát Thành phố và ga Ba Son. Đây là những công trình có yêu cầu kỹ thuật cao trong điều kiện thi công ngầm tại khu vực trung tâm đô thị.
Tìm hiểu mô hình TOD
Song song với hoạt động đào tạo, CC1 cũng chủ động tham gia các hoạt động học thuật và nghiên cứu nhằm tiếp cận sâu hơn các yêu cầu kỹ thuật của mô hình đô thị TOD và hạ tầng đường sắt, từ đó định hướng có thể trở thành nhà đầu tư các khu vực TOD.
Mới đây, Trường Đại học Kiến trúc TP.HCM tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “TOD với Phát triển Đường sắt Đô thị” có sự tham gia đồng hành của CC1. Hội thảo là diễn đàn khoa học và thực tiễn, quy tụ các chuyên gia, nhà quản lý và doanh nghiệp nhằm trao đổi về định hướng phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD), đặc biệt trong lĩnh vực đường sắt đô thị. Sự kiện tập trung chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật xu hướng và đề xuất giải pháp phát triển hạ tầng bền vững, góp phần thúc đẩy quá trình đô thị hóa hiện đại.
Bên cạnh đó, các thảo luận chuyên môn cho thấy sự khác biệt rõ rệt của TOD so với đô thị truyền thống, với mật độ xây dựng cao, không gian phát triển theo cả chiều cao và chiều sâu, kéo theo yêu cầu ngày càng khắt khe về kỹ thuật, vật liệu và vận hành.
TS. Phan Hữu Duy Quốc – Chủ tịch Hội đồng Quản trị CC1, nhấn mạnh về mặt kỹ thuật, các nhà thầu và tư vấn trong nước hoàn toàn có đủ năng lực triển khai các hạng mục phức tạp của mô hình TOD, từ công trình ngầm, kết nối không gian đến các tổ hợp đa chức năng. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay không nằm ở năng lực thi công mà ở hành lang pháp lý, cơ chế phối hợp và tổ chức thực hiện, đòi hỏi sự hoàn thiện đồng bộ để phát huy hiệu quả mô hình TOD trong thực tiễn.
Thử nghiệm vật liệu xây dựng siêu tính năng
Ngoài công nghệ thi công, CC1 cũng chủ động nghiên cứu vật liệu xây dựng, việc làm chủ công nghệ và vật liệu trở thành một hướng đi quan trọng trong tương lai. Tại nhà máy VINA PSMC, công ty thành viên của CC1 được hình thành từ sự liên kết giữa CC1 và đối tác Nhật Bản, CC1 đã phối hợp cùng VICEM Hà Tiên và Trường Đại học Bách khoa TP.HCM tiến hành thử nghiệm sản xuất bê tông UHPC sử dụng xi măng Vicem Hà Tiên. Đây là loại vật liệu có cường độ siêu cao, được định hướng ứng dụng cho các cấu kiện bê tông đúc sẵn đặc thù như tà vẹt đường sắt đô thị, đường sắt tốc độ cao và các cấu kiện vỏ hầm trong công nghệ TBM.
Việc tham gia thử nghiệm hướng đến mục tiêu phát triển các cấu kiện bê tông đúc sẵn có thể đưa vào sử dụng trực tiếp trong thi công. Theo ông Phan Hữu Duy Quốc, CC1 đang đồng thời đầu tư cho đào tạo, nghiên cứu và triển khai thực tế nhằm từng bước nâng cao năng lực cốt lõi. Trong đó, hoạt động này góp phần giúp doanh nghiệp chủ động hơn trước các yêu cầu kỹ thuật đặc thù, nguồn cung ứng vật liệu, đồng thời nâng cao khả năng ứng dụng vào công trình thực tế.
Việc tham gia xuyên suốt từ đào tạo, tham quan thực tế đến nghiên cứu và thử nghiệm cho thấy CC1 đang xây dựng nội lực theo hướng toàn diện và có hệ thống. Đây không chỉ là sự chuẩn bị về nguồn nhân lực mà còn là quá trình tích lũy tri thức, công nghệ và kinh nghiệm thực tiễn, hướng đến mục tiêu tham gia sâu hơn vào các dự án đường sắt đô thị cũng như hạ tầng kỹ thuật phức tạp.
Trong bối cảnh các dự án đường sắt và mô hình TOD vẫn đang trong giai đoạn đẩy mạnh triển khai tại Việt Nam, cách tiếp cận chủ động này giúp CC1 từng bước nâng cao mức độ sẵn sàng không chỉ ở vai trò nhà thầu thi công mà còn hướng tới làm chủ giải pháp kỹ thuật, xây dựng nền tảng nguồn lực bền vững cho tương lai.